FLASH NEWS
Lea Ypi supports the protests for Rama's removal: I haven't seen such civic activism since the fall of communism. Unlike the opposition, they resist and insist that the state is theirs!
2026-06-08 16:51:47 / POLITIKË
Internationally renowned writer Lea Ypi has reacted to the massive protests in Tirana, which are continuing for the 9th day, with a single demand: the removal of Edi Rama and his government.
In an article for The Guardian, Ypi states that he has not seen such a civic movement since the political changes of 1990.
"This is an inspiring example of civic activism, which I had not seen since the fall of communism," she says.
"It's touching to see them singing, dancing, cleaning the streets after protests, and giving flowers to police officers. Unlike the old opposition, they are not giving up on the state, but are insisting that it belongs to them," she continues.
Lea Ypi: This is an inspiring example of civic activism, which I had not seen since the fall of communism, and its international visibility has undoubtedly been helped by the media attention to the Trump family. But why now? The opposition tried for years, unsuccessfully, to mobilize the public against, as it were, “corruption.” Fires have been lit in Parliament and Molotov cocktails have been thrown at government buildings. But, in the case of Kushner, the opposition is aligned with the government. Perhaps this is what enabled thousands of young people to take to the streets: the conviction that their disobedience will not be appropriated by anyone. It is touching to see them singing, dancing, cleaning the streets after protests and giving flowers to the police. Unlike the old opposition, they are not giving up on the state, but insisting that it belongs to them.
"That's how we found it. We swam to the island, took a barefoot walk to the top, and were just amazed. And over many years, we developed the opportunity to help realize its potential."
If the woman who shared her desire to improve a foreign island had stepped off a smugglers' boat, her dream would have been shattered in one of those migrant detention centers that the Albanian government has recently built with Italy.
But the boat in question was a multimillion-dollar yacht, and the woman walking barefoot to the top was Ivanka Trump. The dream came true only after a call from the country’s prime minister, Edi Rama, and the volunteer offer of her husband, Jared Kushner, and one of his companies to transform a protected wildlife area into luxury real estate.
Qeveria shqiptare këmbëngul se nuk është arritur asnjë marrëveshje. Por as nuk e ka fshehur entuziazmin. Kush mund ta fajësojë? Pas dekadash tranzicioni nga komunizmi në kapitalizëm dhe negociatave të zgjatura të pranimit në BE, Shqipëria ka humbur më shumë se 1.2 milion qytetarë të saj për shkak të migrimit. Ajo ka nivele të ulëta prodhimi, një sektor bujqësor që ka nevojë urgjente për modernizim dhe një sektor të arsimit të lartë në krizë që nga privatizimi i universiteteve të viteve 1990.
Pa kapital industrial, financiar apo njerëzor për të ofruar në tregun global, e vetmja gjë që ka mbetur për t’u shitur është natyra. Edhe turizmi, i cili kohët e fundit është në rritje, ka kërkuar një fushatë të përbashkët qeveritare për të përmirësuar imazhin e vendit.
Zhvillimi i qëndrueshëm dhe mbrojtja e mjedisit janë të lehta për t’u kërkuar, por të kushtueshme dhe të vështira për t’u realizuar. Nën globalizimin konkurrues, pasuritë e paluajtshme dhe turizmi luksoz gjenerojnë rritje më të shpejtë, edhe nëse ato rrisin pabarazinë dhe shterojnë burimet natyrore. Modelet që ofrohen janë ato që vendet më të pasura i provuan 30 vjet më parë dhe tani pendohen.
Shqiptarët e dinë se spekulimi me pasuri të paluajtshme pa mbështetje shtetërore do të thotë që qytetarët e zakonshëm do të kenë vështirësi të blejnë një apartament ose të paguajnë qiranë. Ata e dinë se turizmi luksoz do të thotë që pushimet në vendin tuaj do të bëhen një privilegj për pak veta. Pa sindikata për të cilat mund të flitet dhe një lëvizje punëtore që shfaqet vetëm në pamjet e epokës komuniste të paradave të 1 Majit, kushtet e punës janë aq shfrytëzuese saqë vetëm ata nga vende edhe më të dëshpëruara janë të gatshëm të marrin punët që lindin.
Shqiptarët thjesht paketojnë gjërat e tyre dhe shpërngulen në vende të tjera, të përballur me abuzim dhe ksenofobi. Ata mbajnë kokën ulur, duke e ditur se është çmimi që duhet të paguajnë për një të ardhme për fëmijët e tyre.
Në maj 2025, Partia Socialiste në pushtet fitoi zgjedhjet për herë të katërt. Me afërsisht 44%, pjesëmarrja ishte në një nivel historikisht të ulët, pavarësisht zgjerimit të votës për shqiptarët e diasporës për herë të parë. Nuk pati asnjë manifest zgjedhor, asnjë debat parimor me opozitën (lideri i së cilës, Sali Berisha, u shfaq kryesisht i përshkruar si një buf në mediat sociale qeveritare). Në një vend ku më shumë se 90% e qytetarëve mbështesin integrimin evropian, mjaftoi të mbusheshin tabela reklamuese me fotografi të pasaportave evropiane dhe të shkruhej me një datë të vetme: anëtarësimi deri në vitin 2030.
Kjo është ana tjetër e integrimit evropian: kritika ndaj qeverisë bëhet kundërshtim ndaj vetë Evropës. Nuk ka zgjedhje midis vizioneve konkurruese të shoqërisë, vetëm midis menaxherëve të ndryshëm të së njëjtës trajektore të pashmangshme. Me politikën e reduktuar në sundim teknokratik, e vetmja lente përmes së cilës mund të lexohet konflikti politik është “korrupsioni”: sikur shoqëritë postkomuniste ta mbanin atë në gjak, sikur problemi të ishin shkeljet individuale dhe jo vetë rregullat.
Për shumë vite, shqiptarët e pranuan këtë me të njëjtin fatalizëm që pranon një fatkeqësi natyrore. Tani, të rinjtë po kundërshtojnë. Protestat aktuale përfshijnë një ligj të kohëve të fundit mbi investimet strategjike, i cili përforcon kapjen oligarkike të shtetit. Kjo u përshkallëzua kur makineritë e rënda u zhvendosën në një ligatinë bregdetare të mbrojtur dhe një video virale tregoi roje private sigurie duke rrahur një protestues, ndërsa policia shtetërore qëndronte pranë.
Një brez i mësuar të mendonte se pyetjet e vetme janë se sa shpejt të ndërtohet infrastruktura për turizmin, sa shpejt të integrohet në BE, sa me efikasitet të tërhiqen investimet, tani pyet: a duhet të jetë kështu? A duhet të jetë demokracia sundimi i një grushti super të pasurish?
Është një shembull frymëzues i aktivizmit qytetar që nuk e kisha parë që nga rënia e komunizmit, dukshmëria ndërkombëtare e të cilit pa dyshim ndihmohet nga vëmendja e medias ndaj familjes Trump.
Por pse tani? Opozita u përpoq më kot për vite me radhë të mobilizonte publikun kundër, e pra, “korrupsionit”. Zjarre janë ndezur në Parlament dhe kokteje molotov janë hedhur në ndërtesat qeveritare. Por, në rastin e Kushner, opozita është në një mendje me qeverinë. Ndoshta kjo është ajo që i mundësoi mijëra të rinjve të vërshonin rrugëve: siguria se mosbindja nuk do të kapet. Është prekëse t’i shohësh ata duke kënduar, kërcyer, duke pastruar rrugën pas protestave dhe duke u dhënë lule policisë. Ndryshe nga opozita e vjetër, ata nuk po heqin dorë nga shteti, por këmbëngulin se ai u përket atyre.
Në vitet e fundit, përgjigja ndaj heqjes së të drejtës politike në Evropën postkomuniste ka qenë rritja e lëvizjeve ksenofobike. Vetëm e djathta ekstreme korri përfitimet e protestave kundër sistemit. Rasti i Shqipërisë vërteton se një lloj tjetër mobilizimi është i mundur. Larg nacionalizmit regresiv apo nostalgjisë, thirrja e vetme e lëvizjes për t’u mbledhur, “Shqipëria nuk është në shitje”, pasqyron diçka që qeveria socialiste ka harruar: se vetërespekti është parakushti për t’u respektuar nga të tjerët, dhe se një popull i gatshëm të shesë shpirtin e tij për investim do të zbulojë, në fund, se shpirti ishte e vetmja gjë me vlerë që kishte.
There is something admirable and fragile about a movement without a leader, without a program, without an infrastructure to support it in the long run. Leaderless movements are harder to co-opt, but easier to infiltrate and disperse. To be effective, they must move from resistance to proposal, finding suppressed political unity by rallying around a single cause.
Yet as long as democratic politics is captured by the wealthy few, politicians come and go, corruption trials satisfy the desire to punish, and civic activism provides the illusion of change. One by one, societies find themselves caught up in the same paradoxes of capitalist development. The challenge is not just how to replace individuals, but how to build a new system.
For once, though, Albania doesn’t need to catch up with Europe – it can lead. A generation willing to mobilize for an alternative model of development, one that rejects oligarchic capture and links environmental protection with democratic legitimacy, should not be feared, but celebrated. Instead of becoming “like the rest of Europe,” as the old slogan went, Albania can teach the old continent a lesson in self-respect.
Happening now...
Protest is not just about "protesting"
Nga Poli Hoxha
ideas
top
Alfa recipes
TRENDING 
services
- POLICE129
- STREET POLICE126
- AMBULANCE112
- FIREFIGHTER128